كارگاه‌هاي آموزش دستورنامه رابرت (كادرها)

پیش‌نویس اساسنامه کانون اصلی (ویرایش دوم)

سه شنبه 2 ژوئن 2026 بوسيله‌ى گروه نویسندگان

در دهمین نشست گروه بنیان‌گذاران «کانون اصلی» که عصر روز چهارشنبه ۱۰ دی ماه ۱۴۰۴ در دفتر کارگاه‌های آموزش دستورنامه رابرت (دفتر کادرها) برگزار شد، این پیشنهاد به تصویب رسید که کمیته‌ای یک نفره مرکب از آقای داود حسین براساس نظرات ارایه شده از سوی بنیان‌گذاران کانون اصلی و با توجه به رهنمودهایی که در فصل ۱۸ کتاب دستورنامه رابرت در خصوص روش تدوین اساسنامه مطرح شده است، و همچنین با توجه به تجربه‌های کانون‌های مشابه، پیش‌نویس اساسنامه کانون اصلی را تدوین کند و برای تصویب به گروه بنیان‌گذاران کانون اصلی ارایه دهد. نوشته‌ای که در پی این مقدمه کوتاه تقدیم می‌شود بخشی از پیش‌نویس اساسنامه کانون اصلی است. با این امید که متن کامل این اساسنامه در فردایی بهتر و روشن‌تر از این سال‌ها بررسی و تصویب شود.

خاطر نشان می‌شود:‌ در بیست‌و‌سومین نشست گروه بنیان‌گذارن کانون اصلی که عصر روز چهارشنبه ۱۴ مرداد ۱۴۰۵ (۱۲۰مین سالروز صدور فرمان مشروطیت) در دفتر کارگاه‌های آموزش دستورنامه رابرت (دفتر کادرها) برگزار شد، داود حسین مخبر کمیته تدوین پیش‌نویس اساسنامه کانون در دست تأسیس، پیش‌نویس جدیدی از اساسنامه را به حاضران در نشست تقدیم کرد و توضیح داد که این پیش‌نیوس با پیش‌نویسی قبلی چه تفاوت‌هایی دارد و چرا این پیش‌نویس برای هدفی که کانون اصلی برای آن تشکیل می‌شود، مناسب تر است.

برای مطالعه پیش‌نویس جدید اینجا را کلیک کنید.

د رادامه متن نخستین پیش‌نویس تقدیم شده است:

پیش‌نویس اساسنامه کانون اصلی (نام موقت)

(ویرایش اول: ۲۷ دی ۱۴۰۴)

ماده یک: نام

۱. ۱. نام این سازمان «کانون اصلی» خواهد بود.

ماده دو: هدف

هدف کانون اصلی عبارت است از:

۲. ۱. آموزش، تمرین و ترویج قانون عام پارلمانی و علم حقوق پارلمان ـ آنطور که در دستورنامه رابرت تبیین و تشریح شده است - در جریان تأسیس و فعالیت کانون اصلی؛

۲. ۲. شناسایی مشکلات ساختاری سازمان‌های موجود در پرتو علم حقوق پارلمانی؛

۲. ۳. کسب مهارت‌های لازم برای اصلاح مشکلات مربوطه در سازمان‌ها و تلاش برای بهبود وضعیت موجود.

ماده سه:‌ اعضا

۳. ۱. انواع عضو

کانون اصلی چهار نوع عضو خواهد داشت: ۱. عضو ناظر، ۲. عضو کامل، ۳. عضو معلم، ۴. عضو مربی.

۳. ۱. ۱. عضو ناظر

عضو ناظر عضوی است که هنوز در هیچ جامعه/انجمن/سازمانی که براساس موازین دموکراسی (دستورنامه رابرت) تأسیس شده و اداره ‌شود، عضو نشده باشد.

۳. ۱. ۱. پذیرش

۳. ۱. ۱. ۱. تقاضای عضویت اعضای ناظر در کانون اصلی درصورتی پذیرفته می‌شود که در آزمون «آشنایی با قواعد دموکراسی» که دفتر کارگاه‌های آموزش دستورنامه رابرت» (دفتر کادرها) برگزار می‌کند شرکت کرده و گواهینامه قبولی کسب کرده باشند.

۳. ۱. ۱. ۲. عضویت اعضای ناظر از زمانی منظور خواهد شد که هزینه عضویت را به حساب کانون اصلی واریز کرده باشند و فرم عضویت را پس از تکمیل و امضا به دبیر کانون ارایه داده باشند.

۳. ۱. ۱. ۳. هزینه عضویت اعضای ناظر را هیأت امنای کانون اصلی پیشنهاد و «مجمع نمایندگان» تصویب می‌کند.

۳. ۱. ۲. حقوق و مزایا

۳. ۱. ۲. ۱. عضو ناظر می‌تواند در تمام نشست‌های مجمع نمایندگان کانون اصلی شرکت کند و حق دادن پیشنهاد و شرکت در مذاکره را خواهد داشت.

۳. ۱. ۲. ۲. عضو ناظر می‌تواند بدون پرداخت شهریه در تمام کارگاه‌ها و سیمنارهای آموزشی کانون اصلی شرکت کند.
۳. ۱. ۲. ۳. تمام نشریات کانون اصلی به صورت رایگان در اختیار اعضای ناظر قرار خواهد گرفت.

۳. ۱. ۳. تکالیف و مسؤلیت‌ها

۳. ۱. ۳. ۱. عضو ناظر مسولیت دارد برای تحقق هدف‌های کانون اصلی و گسترش عضویت کانون در حد توان خود تلاش کند.
۳. ۱. ۳. ۲. عضو ناظر وظیفه دارد طی حداکثر یک سال پس از عضویت در کانون اصلی، نسبت به تأسیس انجمن‌ جدید یا عضویت در انجمن‌های موجود اقدام کند و وضعیت خود را از عضویت ناظر به عضویت کامل ارتقا دهد.

۳. ۱. ۲. عضو کامل

عضو کامل کسی است که هنگام تقاضای عضویت در کانون اصلی دست کم در یک جامعه/انجمن/سازمان که براساس موازین دموکراسی (دستورنامه رابرت) تأسیس شده و اداره می‌‌شود، عضو شده باشد.

۳. ۱. ۲. ۱. پذیرش

۳. ۱. ۲. ۱. ۱. تقاضای عضویت اعضای کامل در کانون اصلی درصورتی پذیرفته می‌شود که در آزمون «آشنایی با قواعددموکراسی» که دفتر کارگاه‌های آموزش دستورنامه رابرت» (دفتر کادرها) برگزار می‌کند شرکت کرده و گواهینامه قبولی کسب کرده باشند.

۳. ۱. ۲. ۱. ۲. عضویت اعضای کامل از زمانی منظور خواهد شد که هزینه عضویت را به حساب کانون اصلی واریز کرده باشند و فرم عضویت را پس از تکمیل و امضا به دبیر کانون ارایه داده باشند.

۳. ۱. ۲. ۱. ۳. هزینه عضویت اعضای کامل را هیأت امنای کانون اصلی پیشنهاد و «مجمع نمایندگان» تصویب می‌کند.

۳. ۱. ۲. ۲. حقوق و مزایا

۳. ۱. ۲. ۲. ۱. عضو کامل می‌تواند در تمام نشست‌های مجمع نمایندگان کانون اصلی شرکت کند و حق دادن پیشنهاد و شرکت در مذاکرات و دادن را خواهد داشت.

۳. ۱. ۲. ۲. ۲. عضو کامل می‌تواند بدون پرداخت شهریه در تمام کارگاه‌ها و سیمنارهای آموزشی کانون اصلی شرکت کند.
۳. ۱. ۲. ۲. ۳. تمام نشریات کانون اصلی به صورت رایگان در اختیار اعضای کامل قرار خواهد گرفت.

۲. ۲. ۳. اعضای کامل می‌توانند برای احراز تمام مسؤلیت‌های کانون اصلی، به جز عضویت در شورای مرجعیت نامزد شوند.

۳. ۱. ۲. ۳. تکالیف و مسؤلیت‌ها

۳. ۱. ۲. ۳. ۱. عضو کامل مسولیت دارد برای تحقق هدف‌های کانون اصلی و گسترش عضویت کانون در حد توان خود تلاش کند.

۳. ۱. ۲. ۳. ۲. عضو کامل وظیفه دارد گزارش جامعی از فعالیت‌های کانون اصلی به انجمن متبوع خود ارایه دهد و از منافع انجمن متبوع خود در کانون به نحو شایسته دفاع کند.

۳. ۱. ۳. عضو معلم

عضو معلم عضوی است که از «شورای مرجعیت (پروفشنال)» گواهینامه‌ی آموزش قواعد دستورنامه رابرت را کسب کرده باشد.

۳. ۱. ۳. ۱. پذیرش

۳. ۱. ۳. ۱. ۱. وضعیت هر عضو کامل از زمانی که از «شورای مرجعیت» گواهینامه آموزش قواعد دستورنامه رابرت را کسب کند به عضو معلم ارتقا می‌یابد. شرایط و نحوه شرکت در آزمون مربوطه را شورای مرحعیت تعیین خواهد کرد و آئین‌نامه مربوطه از طریق هیأت امنا برای تصویب به مجمع نمایندگان تقدیم خواهد شد.
۳. ۱. ۳. ۱. ۲. هزینه عضویت اعضای معلم را هیأت امنای کانون اصلی پیشنهاد و «مجمع نمایندگان» تصویب می‌کند.

۳. ۱. ۳. ۲. حقوق و مزایا

۳. ۱. ۳. ۲. ۱. عضو معلم علاوه برای حقوق و مزایای عضو کامل اجازه دارد به عنوان عضو معلم قواعد دستورنامه رابرت را در ازای دریافت دستمزد به علاقمندان آموزش دهد.

۳. ۱. ۳. ۳. تکالیف و مسؤلیت‌ها

۳. ۱. ۳. ۳. ۱. عضو معلم علاوه بر تکالیف و مسؤلیت‌‌هایی که عضو کامل بر عهده دارد، وظیفه دارد؛ شرافتمندانه رفتار کند، و دانش و مهارت‌های خود را به عنوان معلم قواعد دستورنامه رابرت به صورت مستمر ارتقا بخشد.

۳. ۱. ۴. عضو مربی

۳. ۱. ۴. ۱. عضو مربی عضوی است که از «شورای مرجعیت» گواهینامه اجتهاد (پروفشنال) را کسب کرده باشد.

۳. ۱. ۴. ۲ پذیرش

۳. ۱. ۴. ۲. ۱. وضعیت عضو معلم از زمان دریافت گواهینامه اجتهاد از «شورای مرجعیت» به عضو مربی (محتهد) ارتقا می‌یابد. شرایط و نحوه شرکت در آزمون مربوطه را شورای مرحعیت تعیین خواهد کرد و آئین‌نامه مربوطه از طریق هیأت امنا برای تصویب به مجمع نمایندگان تقدیم خواهد شد.

۳. ۱. ۴. ۳. حقوق و مزایا

عضو مربی، علاوه بر حقوق و مزایای عضو معلم، اجازه دارد در ازای دریافت دستمزد:
۳. ۱. ۴. ۳. ۱. به عنوان تسهیل‌گر در فرایند بازآفرینی ساختارهای مستقر براساس موازین دموکراسی به سازمان‌های علاقه‌مند به بازآفرینی مشاوره بدهد؛
۳. ۱. ۴. ۳. ۲. به عنوان مشاور به رئیسان انواع مجامع تصمیم‌گیری مشاوره بدهد؛
۳. ۱. ۴. ۳. ۲. مسؤلیت اداره انواع مجامع تصمیم‌گیری را بر عهده بگیرد؛
۳. ۱. ۴. ۳. ۳. در تدوین اساسنامه/آئین‌نامه‌ی انواع جامعه/انجمن/سازمان‌ها به عنوان مشاور پارلمانی مشورت بدهد.
۳. ۱. ۴. ۳. ۴. برای عضویت در شورای مرجعیت نامزد شود.

۳. ۱. ۴. ۴. تکالیف و مسؤلیت‌ها

عضو مربی، علاوه بر تکالیف و مسؤلیت‌‌هایی که عضو معلم بر عهده دارد، وظیفه دارد:
۳. ۱. ۴. ۴. ۱. شرافتمندانه رفتار کند، و دانش و مهارت‌های خود را به عنوان مربی قواعد دستورنامه رابرت به صورت مستمر ارتقا بخشد.

۳. ۲. رفتار شرافتندانه

۳. ۲. ۱. تمام انواع اعضای کانون موظفند به اساسنامه کانون پایبند باشند و طبق «دستور شرف اعضا» که از سوی «شورای رفتار شرافتندانه» تدوین و به تصویب مجمع نمایندگان خواهد رسید.، رفتار کنند و از هر نوع رفتاری که به هدف کانون آسیب می‌زند و سبب بی‌اعتباری کانون می‌شود خودداری کنند.

۳. ۳. سلب صلاحیت

۳. ۳. ۱. عدم پرداخت هزینه عضویت ماهانه تخلف محسوب می‌شود و در صورتی که عضوی ۳۰ روز پس از اخطار کتبی هیأت امنا نسبت به پرداخت بدهی خود اقدام نکند عضویت وی سلب و پروانه وی بی‌اعتبار خواهد شد.

۳. ۳. ۲. هر نوع رفتار غیرشرافتمدانه اعضا می‌تواند منجر به سلب عضویت آنان شود. رویه رسیدگی به رفتارهای غیر شرافتندانه طبق فصل بیست مرجع پارلمانی کانون (دستورنامه رابرت) خواهد بود.

۳. ۳. ۳. حکم «شورای رفتار شرافتمندانه» در مورد تنبیه عضویت اعضای متخلف پس از تصویب مجمع نمایندگان لازم‌ الاجرا خواهد بود.

ماده چهار: مسؤلان

۴. ۱. مسؤلان کانون
مسؤلان کانون عبارتند از: ۱) دبیرکل، ۲) سخنگو (مدیر جلسات)، ۳) خزانه‌دار

۴. ۲. وظایف مسؤلان

مسؤلان وظیفه دارند وظایف خود را طبق مقررات مندرج در اساسنامه و مرجع پارلمانی کانون انجام دهند.

۴. ۲. ۱. وظایف دبیرکل

۴. ۲. ۱. ۱. دبیرکل وظایف مندرج در مواد ۴۷: ۳۳ تا ۳۷ مرجع پارلمانی را برعهده خواهد داشت.

۴. ۲. ۱. ۲. . دبیرکل علاوه بر وظایف خود در چارچوب رویه پارلمانی مندرج در مرجع پارلمانی کانون، وظیفه دارد بر تمام امور روزمره کانون مدیریت کند و مسؤل نظارت بر حُسن اجرای تمام مصوبات کانون خواهد بود.

۴. ۲. ۱. ۳. دبیرکل وظیفه دارد تاریچه کانون در دوران مسؤلیت خود را به عنوان روزشمار رویدادهای کانون برای انتشار تهیه کند. این گزارش پس از تأیید هیأت امنا منتشر می شود.

۴. ۲. ۲. وظایف سخنگو

۴. ۲. ۲. ۱. سخنگو به عنوان مسؤل اداره جلسات مجمع نمایندگان و در چارچوب رویه پارلمانی وظایف مندرج در مواد ۴۷: ۵ تا ۳۱ مرجع پارلمانی کانون را بر عهده خواهد داشت.

۴. ۲.. ۲. ۲. سخنگو علاوه بر وظایف خود به عنوان مدیرجلسات مجمع نمایندگان (مندرج در بند فوق) نشست‌های هیأت امنا، شوراها و کمیته‌ها را اداره می‌کند یا اعضایی را که برای این کار مناسب می‌داند معرفی خواهد کرد.

۴. ۲.۲.۲. بیان نظرات و مواضع کانون نیر بر عهده سخنگو خواهد بود.

۴. ۲. ۳. وظایف خزانه‌دار

خزانه‌دار موظف است:‌
۴. ۲.۳. ۱. بر تمام وجوه کانون نظارت کند؛
۴. ۲.۲.۳. بودجه کانون را تهیه کرده و همراه با توصیه‌های لازم برای تصویب به هیأت امنا ارایه دهد؛
۴. ۳. ۲. ۳. در نشست سالانه مجمع نمایندگان آخرین گزارش بودجه وصورت‌های مالی را ارایه کند؛
۴. ۲.۳. ۴ در نشست‌های عادی مجمع نمایندگان و هیأت امنا به پرسش‌های اعضا پاسخ دهد.

۴. ۴. شرایط احراز سمت

مسؤلان باید حائز شرایط زیر باشند:

۴. ۴. ۱.دبیرکل
هر عضو کانون صلاحیت دارد برای احراز سمت دبیرکلی نامزد شود.

۴. ۴. ۲. سخنگو

۴. ۴. ۲. ۱. فقط اعضای «مربی» صلاحیت دارند برای احراز سمت سخنگویی نامزد شوند.
۴. ۴. ۲. ۲. تا تشکیل «شورای مرجعیت» و صدور گواهینامه مربیگری به اعضای دارای صلاحیت، مسؤلیت سخنگویی بر عهده مربی قواعد دموکراسی خواهد بود.

۴. ۴. ۳. خزانه‌دار

۴. ۴. ۳. ۱. تمام اعضای کانون را می‌توان برای احراز سمت خزانه‌داری نامزد کرد مشروط بر این که حداقلی از آشنایی با امور حسابداری و مالی را داشته باشند.

۴. ۵. معرفی نامزد

۴. ۵. ۱. نامزدها از سوی صحن پیشنهاد می‌شوند. فقط نام نامزدهایی در فهرست رأی‌گیری قرار می‌گیرد که متعهد شده باشند در صورت انتخاب شدن آن سمت را قبول خواهند کرد.

۴. ۶. انتخاب مسؤلان

۴. ۶. ۱. مسؤلان در نشست سالانه مجمع نمایندگان و با برگه (کاغذی یا الکترونیکی) انتخاب خواهند شد.

۴. ۷. مدت خدمت

۴. ۷. ۱. مسؤلان در پایان مجمعی که در آن انتخاب شده‌اند رسماً عهده دار سمت خواهند شد و تا پایان مجمع سال بعد یا تا انتخاب جانشین خود در سمت باقی خواهند ماند. مسؤلان برای یک دوره یک ساله خدمت خواهند کرد اما انتخاب دوباره آنان مجاز خواهد بود. اما انتخاب آنان برای بار سوم مستلزم آن است که دست کم یک دوره یک ساله خارج از سمت باشند.

۴. ۸. پرکردن سمت خالی

۴. ۸. ۱. در صورت خالی شدن سمت دبیرکل و خزانه دار به سبب فوت یا استعفا یا ناتوانی در انجام وظایف (به تشخیص هیأت امنا و تصویب مجمع نمایندگان) جانشین آنان با اخطار قبلی در نخستین نشست مجمع نمایندگان انتخاب خواهد شد.

۴. ۸. ۲. در صورت خالی شدن سمت سخنگو براثر فوت وی، جانشین وی به پیشنهاد هیأت امنا و تصویب مجمع نمایندگان سمت خالی را پر خواهد کرد.

ماده پنج: جوامع تشکیل‌دهنده کانون

۵. ۱. جوامع تشکیل‌دهند

۵. ۱. ۱. تمام جامعه/انجمن/سازمان‌هایی که کتاب دستورنامه رابرت را به عنوان مرجع پارلمانی خود تعیین کرده باشند می‌توانند عضو کانون شوند.

(ادامه دارد)

ماده شش: مجمع نمایندگان

۶. ۱. ترکیب مجمع نمایندگان

۶. ۱. ۱. مجمع نمایندگان مرکب است از اعضای ناظر و اعضایی که به نمایندگی از انجمن متبوع خود عضو کانون شده‌اند و شامل اعضای کامل، معلم و مربی می‌شوند.

(ادامه دارد)


پذيرش | تماس | نقشه‌ى سايت | | آمار سايت | بازديد كنندگان : 300 / 1241303

 پيگيرى فعاليت سايت fa   پيگيرى فعاليت سايت اخبار ساخت جوامع مردم خودقانون‌‌گذار   پيگيرى فعاليت سايت کانون اصلی   ?

سايت با اسپيپ درست شده است 3.0.17 + AHUNTSIC

Creative Commons License