كارگاههاي آموزش دستورنامه رابرت (كادرها)
- دفتر كادرها براي آموزش قواعد پيشگزيده ي ادارهي انواع مجامع تصميمگيري و سازمانهاي دموكراتيك تأسيس شده است كه در كتابي با عنوان رابرتز روولز آو اوردر (دستورنامه رابرت) گردآوري و منتشر شده است.
- كتاب دستورنامه رابرت كه نخستين ويرايش آن در سال ۱۸۷۶ در ايالات متحد آمريكا انتشار يافت و برگردان فارسي ويرايش دوازدهم (سال ۲۰۲۰) آن را نشر اختران، روز ۱۷ اردیبهشت ۱۴۰۴ منتشر کرده است و در دسترس علاقمندان قرار دارد، قواعد و رويههاي قانون عرفي پارلمان را، با حذف بخشهايي از آن كه در خارج از مجامع قانونگذاري كاربرد ندارد، تدوين، تشريح و بر مبناي اصول بنيادين قانون پارلمان تبين كرده است. براي قانون عرفي پارلمان سه تعريف ارايه شده است:
قواعد بازي دموكراسي
قواعد حاكم بر رويههايي كه از طريق آنها قوانين مدني و جزايي تدوين و تصويب ميشوند
قواعد و آدابي كه بر مجامع و سازمانهاي مشورتي و تصميمگيري ناظر و حاکم هستند.
- اگر مایلید از نحوهی سازماندهی به مطالب این وبسایت، سر در بیاورید، ادامه این مطلب را اینجا بخوانید!
«اختران» منتشر کرد: دستورنامه رابرت؛ ویرایش دوازدهم
همزمان با برگزاری نخستین نشست نسل اول بنیانگذاران «انجمن اصلی» که عصر روز چهارشنبه ۱۷ اردیبهشت ۱۴۰۴ در دفتر کارگاههای آموزش دستورنامه رابرت (دفتر کادرها) برگزار شد، نشر «اختران» ترجمه فارسی ویرایش دوازدهم کتاب دستورنامه رابرت را با عنوان فرعی «قواعد اداره انواع مجامع تصمیمگیری»، در ۷۰۵ صفحه و با جلد گالینگور منتشر کرد.
هنری مارتین رابرت نخستین ویرایش این کتاب را در سال ۱۸۷۶ در ایالات متحد آمریکا منتشر کرد و به همین خاطر، این کتاب به «دستورنامه رابرت» معروف شد.
بعدها، بازماندگان هنری مارتین رابرت، این کتاب را به صورت پیدرپی ویرایش کردند و این کتاب، به مرور، از یک کتاب ساده حاوی قواعد ناظر بر انواع مجامع تصمیمگیری دموکراتیک، به یک کتاب حقوق تبدیل شد که از منظر علم حقوق پارلمانی، درستی این قواعد را نیز تبیین و استدلال کرده است.
قواعد ناظر بر انواع مجامع تصمیمگیری دموکراتیک، طی قرنها و از طریق آزمون و خطا و بدون طرح قبلی، در پارلمان انگلستان ساخته و پرداخته شد و در قرن هفدهم میلادی از طریق مهاجران انگلیسی به قاره جدید انتقال یافت.
مؤلفان متعددی مجموعه این قواعد را در کتابهای گوناگون گردآوری و تبیین کردهاند،اما دستورنامه رابرت، جامعترین و کاملترین مرجعی است که این قواعد را که قواعد دموکراسی است، گردآوری و تبیین کرده است.
در تدوین دوازدهمین ویرایش کتاب دستورنامه رابرت ۶ متخصص با تخصصهای مختلف نقش داشتهاند. در پیشگفتار این مؤلفان، تاریخچه قواعد دموکراسی و نیز تاریخچه کتاب دستورنامه رابرت به صورت مختصر اما جامع تشریح شده است و خوانندگان فارسیزبان برای کسب اطلاعات بیشتر در این زمینه لازم است به پیشگفتار مؤلفان مراجعه کنند.
آنچه در ادامه میآید، به صورت مختصر، تاریخچه ترجمه و انتشار این کتاب را در زبان فارسی روایت میکند:
ثبت است در جریده عالم دوامتان
دفتر «کارگاههای آموزش دستورنامه رابرت» (دفتر کادرها) از نخستین روز فعالیت خود در تاریخ ۲۱ فروردین ۱۳۸۶ به این اصل متعهد شد که ترویج این قواعد در ایران باید حتماُ خارج از قلمرو دولت و بدون اتکا به رانتهای فسادآور و فقط با حمایت مردمی که به ترویج این قواعد باور دارند فعالیت خود را ادامه دهد.
البته، تجربههای دفتر کادرها نشان داده است که دستگاههای دولتی بسیار فشلتر از آن هستند که بتوانند حتی از ارایه خدمات رایگان دفتر کادرها نیز بهره ببرند.
طی ۱۳ سال گذشته که دفتر کادرها، از طریق آزمون و خطا و در جریان برگزاری انواع کارگاههای آموزشی میکوشید تا بهترین روشهای ترویج این قواعد را در فرهنگ ایران خلق کند، بسیاری از فعالان سیاسی اجتماعی، با صرف وقت و حضور خود در این کارگاهها، امکان چنین تجربههایی را فراهم آوردند. دفتر کادرها وظیفه خود میداند از تمام این فعالان اجتماعی که بخشی از عمر عزیز خود را صرف تجربه این جهش فرهنگی کردند، قدردانی کند.
خوشبختانه، «جهش فرهنگی» به مرور از حرکت زیرخاکی خود سربیرون میآورد و میرود تا در سطح ملی شاخ و برگ بگستراند.
در چنین شرایطی است که تجهیز دفتر کادرها به نیروهای کارآمد به یک امر حیاتی تبدیل میشود و برای تحقق این هدف، فعالان اجتماعی، علاوه بر اهدا وقت عزیز خود، لازم است از نظر مالی نیز ـ هر اندازه که میتوانند ـ کمک کنند.
این صفحه الکترونیکی، ساعت ۵ بامداد امروز، چهارشنبه، ۲۶ فروردین ماه سال ۱۴۰۴ راهاندازی میشود تا نام کسانی را که به دفتر کادرها کمک مالی میکنند، در جریده عالم برای همیشه ثبت کند.
نام این افراد، در صورتی که موافقت کنند، در اسناد «چهش فرهنگی» و دفتر کادرها برای همیشه باقی خواهد ماند.
به تمام فعالان اجتماعی سیاسی که دغدغه ترویج حاکمیت مردم در چارچوب قانون عام دموکراسی را دارند، یادآوری میشود که کمک آنان، هرچقدر که ناچیز باشد، وقتی جمع شود دریا خواهد شد.
در ادامه نام و مشخصات کسانی که به دفتر کادرها به صورت ماهانه، کمک مالی میکنند، ذکر میشود. این فهرست با افزوده شدن نام هر بک از چراغ افروزان، ویرایش خواهد شد.
دفتر کادرها:
۰۲۱-۸۸۹۱۱۰۱۷
فهرست مطالب كتاب "دستورنامه رابرت"
ويرايش دهم كتاب رابرتز رولز آو اوردر [2] (دستورنامه رابرت) كه در سال ۲۰۰۰ و در ۸۰۰ صفحه در ايالات متحد آمريكا منتشر شده است، تمام قواعد و رويههاي پيشگزيدهي ادارهي انواع مجامع تصميمگيري و سازمانها و انحمنهاي دموكراتيك را به صورت جامع و كامل تشريح كرده است. ريشهي اين قواعد، به دولتشهرهاي يونان باستان ميرسد. سنتهاي دموكراسي يونان به روم منتقل شد و برخي از آنها در دوران چهار صد سالهي حكومت امپراتوري رم بر بريتانيا، با سنتهاي قبيلهاي آنگلوساكسونها در آميخت. اما بخش اصلي قانون عرفي پارلماني طي حدود هشتصد سال در پارلمانهاي انگلستان ساخته و پرداخته شد و از آنجا به مهاجر نشينهاي قارهي جديد انتقال يافت.
به دليل حضور مهاجر نشينان غيرانگليسي تبار در ايالات متحد آمريكا و شكلگيري سنتهاي متفاوت پارلماني در ايالات مختلف آن كشور، مكتوب كردن و نشر اين قواعد در آمريكا ضرورت پيدا كرد. توماس جفرسو نخستين رئيس مجلس سنا و معاون رئيس جمهور ايالات متحد آمريكا نخستين نگارش اين قواعد را با عنوان راهنمای پراکتیس پارلمانی برای استفاده در سنای ایالات متحده براي استفاده در مجلس سناي آمريكا مكتوب كرد. بعدها، هنري مارتين رابرت براي نخستين بار روايتي از اين قواعد را براي استفاده در انواع جامعه/انجمنها و مجامع تصميمگيري گردآوري و در سال ۱۸۷۶ منتشر ساخت. اين كتاب به همت همسر، عروس، پسر و نوهي هنري مارتين رابرت به صورت مرتب مورد بازنگري قرار گرفته و ویرایشهای جدید آن منتشر شده است و به همین خاطر، از سوي بيش از هشتاد درصدانجمنها و سازمانهاي دموكراتيك در كشورهاي توسعهيافته، به عنوان «مرجع پارلماني» مورد استناد قرار ميگيرد و طبق قواعد آن اداره ميشوند. براي مطالعه بيشتر در اين زمينهها به پيشگفتار اين كتاب دراينجا مراجعه فرماييد.
ويرايش دهم اين كتاب كه زير نظر هنري مارتين رابرت سوم و با همكاري گروهي از وكلاي پارلماني، تهیه و منتشر شده است، سالها پيش (۱۳۸۵) به فارسي ترجمه شد و از طريق وبسايتهاي مختلف در اختيار علاقمندان قرار گرفت. قرار است متن کاغذی آن نیز به همت نشر اختران در آیندهی نزدیک منتشر شود.
گفتنی است که ویرایشهای یازدهم و دوازدهم این کتاب نیز منتشر شده است که با ویرایش دهم آن تفاوتهای بسیار جزئی دارد.
علاقمندان به متن کامل این کتاب میتوانند با دفتر کارگاههای آموزش دستورنامه رابرت (دفتر کادرها) در تهران، با شماره تلفن۸۸۹۱۱۰۱۷ - ۰۲۱ تماس بگیرند. برگزاری انواع کارگاههای آموزشی نحوهی اداره مجامع و جلسات تصمیمگیری بر اساس قواعد منطقی و عادلانهای که در این کتاب تشریح شده است، و نیز، ارایه مشاوره در خصوص تدوین انواع اساسنامهها و آئیننامههای جامعه/انجمن/سازمانها نیز بخشی از خدماتی است که دفتر کادرها ارایه میدهد.
لازم به یادآوری است که از سوی مؤسسه رابرتز رولز آو اوردر، خلاصهی ویرایش دهم کتاب دستورنامه، به صورت رسمی تهیه و منتشر شده است. ترجمه فارسی این کتاب خلاصه نیز اینجا دردسترس علاقمدان است.
فهرست مطالب ترجمه غيرنهايي ويرايش دهم دستورنامه رابرت در ادامه تقديم ميشود:
تازه ترين مقاله ها
تازه ترين مقاله ها
شرح درس خلاصه دستورنامه رابرت برای مخاطبان ایرانی: نشست دوم
دومین قسمت از شرح درس خلاصه دستورنامه رابرت برای مخاطبان ایرانی در ادامه تقدیم میشود. در این قسمت، نظام رتبهبندی پیشنهادهای پارلمانی، که پیچیدهترین بخش قانون عام پارلمانی است، مرور میشود و نکات تازهتری در این زمینه مطرح خواهد شد. در ادامه، تعداد دیگری از مهمترین پیشنهادهای پارلمانی توصیف شده است. تمام پیشنهادهای پارلمانی، هشت خصوصیت توصیفی استاندارد دارند که سبب میشوند کاربران این پیشنهادها، با کارکرد آنها آشنا شوند و بتوانند در عمل به روش درستی از این پیشنهادهای پارلمانی استفاده کنند. در این قسمت، خصوصیات هشتگانه توصیفی استاندارد پیشنهادهای پارلمانی نیز به اختصار بررسی میشود. پیشنهادهای پارلمانی، همچنین، طی شش مرحله متمایز مطرح، بررسی و تصویب میشوند. این مراحل به بازی پارلمانی ساختار و نظم و ترتیب میبخشد. این مراحل نیز به اجمال در این قسمت معرفی شده است. آخرین بخش این قسمت از این مطالب آموزشی، مهمترین وظایف رئیس جلسه را مورد بررسی قرار داده است که درست بر خلاف نقشی که اکنون رئيسان جلسه در مجامع ایرانی دارند، که ناگزیرند بدون وجود این قواعد عادلانه، به صورت اولیگارشیک جلسات را اداره کنند، حاکی از این است که رئيس جلسه در نقش یک داور و یک قاضی باید عمل کند و همیشه ظاهر بیطرف خودش را به نمایش بگذارد.
حتی مقایسه نقش رئيس جلسه در مجامع تصمیمگیری اولیگارشیک با مجامع تصمیمگیری دموکراتیک نشان میدهد که مجامع تصمیمگیری فعلی ما چقدر با دموکراسی فاصله دارد و در همین مجامع هم، که قرار است تصمیمها به صورت دموکراتیک اتخاذ شود، چطور استبداد در تمام اجزای خود تجدید تولید میشود. . .
برای خواندن مقدمه این سلسله نوشتهها اینجا را کلیک کنید. بخش اول را در اینجا بخوانید و بخش دوم را در ادامه . . .
شرح درس خلاصه دستورنامه برای مخاطبان ایرانی؛ نشست اول
همانطور که در اینجا گفته شد، مهمترین و مبرمترین و پرمصرفترین قواعد دستورنامه رابرت برای فعالان اجتماعی ایرانی، به صورت خلاصه و به منظور آشنایی مقدماتی با منظومه حقوقی «قانون عام پارلمانی» در چهار حلسه برای تعدادی از کادرهای حرفهای سازمان معلمان ایران ارایه شد. آنچه که در ادامه تقدیم میشود، شرح درس نخستین نشست از این نشستهای چهارگانه است که هم تاریخجه مختصری از این قواعد را بیان میکند، هم به نخستین اصلی بنیادین یا اصل بدیهی این شاخه تخصصی از دانش حقوق میپردازد و هم پیامدهای این اصل را معرفی میکند که یکی از مهمترین این پیامها، نظام رتبهبندی پیشنهادهای پارلمانی است.
با تأکید بر اینکه این قواعد، در واقع قواعد یک بازی گروهی است و کسب مهارت در آن، مثل هر بازی دیگری فقط با بازی بیشتر ممکن خواهد بود، شرح درس نخستین نشست کارگاه آشنایی مقدماتی با دستورنامه رابرت در ادامه تقدیم میشود:
شرح درس خلاصه دستورنامه برای مخاطبان ایرانی؛ قسمت اول، مقدمه
کسانی که به صورت عمیق و همه جانبه با کتاب جامع و کامل «دستورنامه رابرت» آشنا شده باشند اذعان خواهند کرد که این کتاب، نه فقط قانون عام پارلمانی را توصیف کرده است، بلکه به عنوان یک کتاب حقوق، مبانی فلسفی این قانون را نیز در حد نیاز تبیین و تشریح کرده است و در عین حال، به عنوان یک کتاب آموزشی، حتی طرز کار با این قواعد را نیز به صورت مشروح توضیح داده است.
از سوی دیگر، قانون عام پارلمانی نه فقط قواعد تأسیس و اداره هر نوع جامعه/انجمن را در اختیار علاقمندان قرار میدهد، بلکه حتی در سطح ملی نیز قواعد اداره جامعه بر اساس قوانین مورد توافق و با حقوق برابر را نیز تضمین میکند که معنای آن «جمهوری» است.
بنا بر این، آشنایی و کسب مهارت بازی با این قواعد نه فقط مهارت ما را در رسیدن به توافق به رغم پذیرش اختلافها جهت حل مشکلات مشترک اجتماعی ارتقا میدهد، بلکه در سطح ملی نیز ما را برای ساختن جمهوری به معنای درست کلمه آماده خواهد ساخت.
وکیل با شرافت
دومین پخش کتاب دستورنامه رابرت با مقدمه دکتر مصطفی معین برای دانشگاهیان
نقد گروهی «نخستین دموکراسی» و «محاکمه سقراط»
آقایان دانیال اعلمی، سامان عصرپوران و سهیل فاضلی، سه نفر از اعضای انجمن نویسندگان و مترجمان ادبیات پارلمانی، عصر روز شنبه ۱۱ اسفند ماه ۱۳۹۷، و در دوره جدید فعالیتهای این انجمن، در دفتر کارگاههای آموزش دستورنامه رابرت (دفتر کادرها) نشستی برگزار کردند و تصمیم گرفتند دو کتاب «نخستین دموکراسی» و «محاکمه سقراط» را به صورت گروهی مورد بررسی قرار داده و حاصل تحقیقات خودشان را به صورت یک بیانیه مشترک منتشر کنند.
خاطر نشان میشود انجمن نویسندگان و مترجمان ادبیات پارلمانی به این دلیل تأسیس شده است که مؤسسان آن اعتقاد دارند آشنایی با قانون عرفی پارلمانی، دستگاه مفهومی جامعی در اختیار آنان قرار میدهد که میتوانند سطوح عمیقتری از عوامل بروز بحرانهای اجتماعی را درک کنند و در عین حال میتوانند راه حلهای مناسبتری برای حل این دسته از مشکلات اجتماعی ارایه دهند و خودشان نیز برای تحقق این راه حلها آستین همت بالا بزنند. براساس همین مفروضات آنان باور دارند که لازم است گفتمان جامع جایگزینی بر اساس همان دستگاه مفهومی خلق شود و در عرصه نظر و میدان عمل به ترویج آن همت گمارند.
آشنایی عمیق با نظام جامع و کامل قانون عرفی پارلمان و تسلط به زبان انگلیسی و پایبندی به دستور شرف انجمن، از جمله پیششرطهای عضویت در این انجمن است.
پرسشهایی برای نقادی «بیانیه نجات ایران»
روز ۲۵ خرداد ماه ۱۳۹۷ بیانیهای با عنوان «بیانیه نجات ایران» با امضای گروهی از فعالان اجتماعی منتشر شد. امضاکنندگان این بیانیه دو خواسته مشخص داررند: یک) رفع حصر از رهبران جنبش سبز؛ دو) تعدیل نظارت استصوابی. این خواستهها که البته جدید نیستند. اما این گروه قرار است از این پس به جای «رقابت انتخاباتی» بر «مبارزه سیاسی» نیز تمرکز کنند تا ایران را از خطراتی که «همه از آنها» آگاهند، نجات دهند.
هرچند این بیانیه از لحاظ سیاسی اهمیت دارد و نشان میدهد گروه بزرگی از گفتمانپردازان اصلاحطلبی محافظهکارانه با بیرق «تحولخواهی» از محافظهکاری فاصله میگیرند، اما از نقطه نظر کادرها (یعنی کارورزان کارگاههای آموزش دستورنامه رابرت)، این بیانیه یک خصوصیت دارد: نویسندگان و امضاکنندگان آن با دستگاه مفهومیای که «قانون عام پارلمانی» در اختیار میگذارد آشنا نبودهاند، در نتیجه همان حرفهایی را تکرار کردهاند که - کم و بیش - از انقلاب مشروطه تا امروز در این کشور تکرار شده است و به نتیجهای هم - که قرار بود «حاکمیت قانون» باشد - نرسیده است.
کادرهایی که به خوبی قانون عام پارلمانی را آموخته باشند میدانند که بدون آشنایی با نظام پیچیدهی این قواعد و رویهها و اصول و مبانی آنها، دستگاه مفهومی لازم برای درک بحرانی که ایران و سایر کشورهای جهان سوم را در خود غرق کرده است، ناشناخته خواهد ماند و این دستگاه مفهومی نیز چیزی نیست که افراد با استعداد قادر به شهود، کشف یا خلق آن باشند. به این دلیل که این دستگاه مفهومی، مثل واقعیتِ «حاکمیت قانون» محصول تاریخ تمدن غرب است. و امکان فهم و درک آن، فقط از طریق آشنایی با این حقوق و قواعد حقوقی ممکن است فراهم بشود (یا نشود!).
به همین دلیل، و به استناد تجربههای مکرر، میتوان به این نتیجه رسید که بحث با نویسندگان و امضا کنندگان این جور بیانیهها و برنامهها و مقالات، که با این قواعد آشنا نیستند و ظرفیتهای لازم برای آموزش قواعد قانون عام پارلمانی و دقت در ظرافتهای آن هم در اذهانشان ساخته نشده، بیفایده است. با این همه، ضمن بازخوانی این بیانیه، پرسشهایی مطرح میشود تا کادرها، به عنوان یک تمرین فکری، به آنها بیاندیشند و بکوشند روشهایی برای اثرگذاری بر گفتمانهای ابتر و سترون اصلاحطلبی محافظهکارانه کشف کنند و به ترویج گفتمان جامع مکمل مدد برسانند.
برای متن کامل «بیانیه نجات ایران» (بیانیه شماره یک) اینجا را کلیک کنید. بیانیه شماره دو این گروه نیز - شاید - در آینده و به همین ترتیب نقادی شود. همین مباحث، در کارگاههای آموزش دستورنامه رابرت نیز - طبق معمول - مطرح خواهند شد. و اما پرسشها:
هماندیشی کادرها برای ادای سهم در نگارش قانون اساسی
ایران پا به ماه یک زایمان تاریخی است. نوزادی که دیر یا زود - چه بسا زودتر از آنچه که تصور میشود - متولد خواهد شد، به شناسنامهی جدید نیاز خواهد داشت. در نتیجه، روند نگارش یک قانون اساسی جدید، یا اصلاح قانون اساسی موجود کلید خواهد خورد. . .
کادرهایی که - کم و بیش - با رویه پارلمانی و دستورنامه رابرت به عنوان نظامی از قواعد و رویههای حاکم بر یک جامعه و انجمنی که اعضای آن حقوق برابر دارند، آشنا هستند میتوانند نقش مهمی در روند تولید و تصویب یک قانون اساسی (یا یک اساسنامهی) دموکراتیک ایفا کنند. به این ترتیب، ظرفیت بالقوه کادرها کنار هر جریانی قرار بگیرد در موفقیت آن جریان نقش کلیدی بازی خواهد کرد.
با این مقدمه از کادرها خواسته میشود به عنوان یک تمرین و یک تکلیف درسی به پرسشهای زیر بیاندیشند و در نشستهای خود در مورد آنها هماندیشی کنند:
مبانی آموزش قواعد دستورنامه رابرت به دانشآموزان
در دهمین نشست اعضای «گروه ۵» که صبح روز چهارشنبه ۱۵ فروردین ماه ۱۳۹۷ در دفتر کادرها برگزار شد، برخی از مبانی آموزش دستورنامه رابرت به دانشآموزان مورد بررسی قرار گرفت.
«گروه ۵» عنوان موقت تعدادی از معلمان متعهد کشور است که طی سالهای اخیر با دستورنامه رابرت - که روایت مکتوب جامع و کاملی از قانون عام بازی دموکراسی است - آشنا شدهاند. و از آنجا که دریافتهاند ناکارآمدی همگانی سازمانهای اجتماعی، فساد ساختاری، بسط و تعمیق مناسبات غیر اخلاقی و تداوم وضعیت آشوب/استبداد و امتناع حاکمیت قانون، از جمله، ناشی از عدم آشنایی با قانون جامع دموکراسی است، عزم خود را جزم کردهاند تا با ایجاد یک سازمان آموزشی نسبت به آموزش این قواعد به دانشآموزان و ترویج و تمرین این قواعد در شوراهای دانشآموزی اقدام کنند.
در ادامه، گزارشی از نکات آموزشی مطرح شده در دهمین نشست هیأت مؤسس این سازمان در دست تأسیس تقدیم میشود. علاقمندان به عضویت در این مؤسسه میتوانند با خانم طاهر نقیئی مسؤل موقت این کارگاهها، از طریق تلفن همراه شماره ۰۹۳۵۲۳۹۷۲۴۶ تماس بگیرند. در حال حاضر نشستهای این کارگاه آموزشی یک هفته در میان در دفتر کادرها برگزار میشود. و اما اصل گزارش:
نخستین عرضه دستورنامه رابرت
نخستین پخش ترجمه فارسی کتاب دستورنامه رابرت همزمان با برگزاری مجمع عمومی عادی کانون عالی انجمنهای صنفی کارفرمایی ایران (کعاصکا)، که عصر روز یکشنبه ۱۲ آذر ماه ۱۳۹۶ در سالن اجتماعات انجمن شرکتهای ساختمانی در تهران برگزار شد، در اختیار علاقمندان قرار گرفت. این کتاب با مقدمه آقای مهندس محمد عطاردیان، بنیانگذار کانون عالی انجمنهای صنفی کارفرمایی ایران، در ۲۰۰ نسخه تکثیر شده و در اختیار علاقمدان قرار گرفته است.
گفتنی است که این کتاب در سال ۱۳۹۸ نیز با مقدمه آقای دکتر مصطفی معین در تیراژ ۱۰۰ نسخه تکثیر شده و به علاقمندان فعال در انجمنهای علمی هدیه داده شده است.
در همان سال، سومین پخش این کتاب نیز با مقدمه آقای دکتر عیسی امینی رئیس وقت هیأت مدیره کانون وکلای مرکز در ۱۰۰ نسخه تکثیر شد و در اختیار مسؤلان کانونهای وکلای سراسر کشور قرار گرفت.
خاطر نشان میکند، قرار است این کتاب به صورت همگانی از سوی انتشارات اختران منتشر شود.
علاقمندان به این کتاب میتوانند از طریق تلفن ۰۲۱۸۸۹۱۱۰۱۷ با دفتر کادرها تماس بگیرند. دقتر کادرها برای ارایه انواع خدمات آموزشی و مشاورهای در این زمینه آماده است.
(این مقدمه روز یکشنبه ۲۲ آبان ۱۳۰۱ بازنگری شده است)
گزارش زیر به صورت مفصلتر به تلاشهایی که صرف توزیع این کتاب شده است پرداخته است:
: خبر هاى كلى
: خبر هاى كلى
سايت با اسپيپ درست شده است 3.0.17 + AHUNTSIC
